Phun bê tông

Phun bê tông là một loại két cấu chống đỡ kiểu mới, cũng là một loại công nghệ mới. Người ta sử dụng máy phun bê tông theo một trình tự hỗn hợp nhất định, dùng bê tông đá nhỏ trộn thêm chất ninh kế. nhanh phun vào bề mặt vách đá, sẽ nhanh chóng cố kết thành một tầng kết cấu chống giữ, do uó mà phát huy tác dụng bảo vệ đối với vi nham.
Phun bê tông có .ể dùng để chống đỡ vĩnh cửu hay tạm thời dối với công trình đường hầm trong vi nham loại II đến loại V, cũng có thể cùng với các loại neo, lưới thép, giá vòm thép lưới cốt thép tạo .nành một kết cấu chống đỡ phức họp. Phun bê tông có tínhlinh noạt rất lớn, có t.iê căn cứ nhu cầu mà chia nhiều lần để tăng thêm bề dày. Vì vậy ngoài việc dùng cho công trình ngầm ra, còn ứng dụng rộng rãi cho các kết cấu tăng cường như: phòng hộ mái ta luy, gia cố đê đập, phòng hộ hố móng… của các công trình trên mặt đất. Theo đà nghiên cứu, phát triển và ứng dụng nguyên vật liệu phun bê tông, chất ninh két nhanh là các chất phụ gia khác, công nghệ thi công, cơ giới, phun bê tông cho dù về mặt vật liệu mới, hay công nghệ thi công mới đều càng có tiền đồ phát triển rộng lớn.

I. Các loại công nghệ phun bê tông
Dây chuyền công nghệ phun bê tông có bốn loại: phun khô, phun ẩm, phun ướt và phun hỗn họp. Khác nhau chủ yếu là trình tự trộn theo cách khác nhau, nhất là thời cơ thêm nước và chất ninh kết nhanh khác nhau.
(1) Phun khô và phun ẩm
Phun khô là đem cốt liệu, xi măng và chất ninh két nhanh, theo tỉ lệ nhất định trộn khô đồng đều, sau đó đô vào máy phun, dùng khí nén làm cho vật liệu trộn khô trong ống cao su ở trạng thái treo lơ lửng đưa tới súng phun, sau đó hỗn họp với nước cao áp tại miệng phun, với tốc độ rất cao phun vào mặt nham tầng.

Phun bê tông 1
Hình 2.36. Dây chuyền công nghệ phun khô, phun âm.

Khuyết điểm của phun khô là phát sinh lượng bụi lớn, lượng đàn hồi lớn, việc thêm nước phụ thuộc vào tay nghè của công nhân điều khiển van nước. Nhưng sử dụng máy móc đơn giản, rửa máy và xử lý sự cố dễ dàng.
Phun âm là cách cho thêm ít nước vào cốt liệu, làm cho chúng ở dạng ẩm ướt, sau đó cho xi măng và trộn, do đó giảm được bụi khi đố xi măng vào, khi trộn và phun. Nhưng cho nước đại trà vẫn là ở đầu phun. Dây chuyền công nghệ phun và sử dụng cơ giới cũng tương tự công nghệ phun bê tông khô, (hình 2.36). Hiện nay, trên các công hường thường dùng công nghệ phun bê tông ẩm.
(2) Phun ướt
Phun ướt là đem cốt liệu, xi măng và nước theo tỷ lệ thiết ké trộn đều, dùng máy phun ướt dưa bê tông đến đàu phun, tại đó gia thêm chất ninh kết nhanh và phun ra, dây chuyền công nghệ xem hình 2.37.
Chất lượng phun bê tông ướt dễ khống chế, bụi bặm và lượng đàn hồi trong quá trình phun rất ít. Đây là loại công nghệ phun cần được ứng dụng và phát triển. Nhưng yêu cầu máy phun rất cao, rửa máy và xử lý S’ vố máy tương đối phiền phức. Đối với nham thạch yếu và nham tầng dày và đường hầm nhiều nước không sử dụng được phun ướt.

Phun bê tông 1
Hình 2.37. Dây chuyền công nghệ phun ướt

, (3) Phun hỗn hợp
Phun hỗn họp còn gọi là phương pháp phun tạo vỏ xi măng bọc cát. Cách này là cho nước lằn đàu vào một phần cát trộn ướt, sau đó đổ toàn bộ xi măng vào trộn đê tạo vỏ; tiếp đến đô thêm nước lần thứ hai và chất làm giảm nước tạo thành vữa xi măng cát SEC; đem bộ phận cát và đá còn lại cùng chất ninh két nhanh đô hết vào thùng và trộn đều. Sau đó bơm vữa xi mang cát và máy phun khỏ sẽ đẩv đến ống hỗn hợp. Hỗn hợp xong cho phun ra ngoài. Dây chuyền công nghệ xem hình 2.38.

Hình 2.3 Dây chuyền công nghệ phun bê tông hỗn hợp

Phun hỗn hợp là cách kết hợp công nghệ trộn vật liệu theo từng lần một và công nghệ phun, mấu chốt của phương pháp là kĩ thuật xi mang bọc cát Choạc cát, đá) tạo vỏ.
Máy chính được đem sử dụng cho công nghệ phun hỗn hợp cũng tương tự với công nghệ phun khô, nhưng chất lượng tốt hơn phun khô, nên lượng bụi và tỉ iệ đàn hồi giảm đi nhiều.
Song số lượng cơ giới tương đối nhiều, công nghệ cũng khá phức tạp, rủa máy và xử lý sự cố máy rất phiền phức. Vì thế công nghệ phun bê tông hỗn hợp chỉ dùng ở nơi cần phun khối lượng bê tông lớn và trong công trình đường hầm có mặt cắt lớn.
Ngoài ra, do công nghệ phun khác nhau, cường độ bê tông phun cũng khác nhau, cường độ bê tông phun khô, phun ẩm tương đối thấp nên nói chung chỉ đạt C20, nhưng phun hỗn họp và phun ướt thì có thê đạt đến C30 – C35.