Phương thức đào sâu và phân cấp đất đá

Phương thức đào sâu và phân cấp đất đá

1. Phưong thức đào sâu
Phương thức đào sâu trong thi công đường hầm là chỉ phương thức phá vụn và đào đất đá đi trong phạm vi đường hào dẫn. Phương thức đào sâu có 3 loại: đàò sâu bằng khoan nổ, đào sâu bằng máy đào một càng, đào sâu bằng công nhân. Nói chung, đường hầm trên núi thường dùng phương pháp đào sâu bằng khoan lỗ mìn và nổ phá.
(1) Đào sâu bằng khoan lỗ mìn và nổ phá.
Đào sâu bằng khoan lỗ mìn và nổ phá là dùng thuốc nổ phá vỡ nham thê trong phạm vi hào dẫn. Phương pháp này làm lay động và phá hoại đất đá tương đối lớn, có khi do chấn động nổ phá làm cho đất đá sinh sụt lở, cho nên chỉ thích họp với đường hầm trong đá. Nhưng, do phát triển kĩ thuật khống chế nổ phá nên phạm vi ứng dụng phương pháp nổ phá này cũng dần dần mở rộng ra, như : dùng phương pháp này để nổ phá làm tơi đá mềm và đất rắn. Phương pháp này là phương thức dùng đào hầm trên núi.
(2) Đào bằng máy đào một càng và đào sâu bằng nhân công: Đào.sầu bằng máy đào một càng và đào bằng nhân công đều dùng phương thức cơ giới đào bới phá nát nham thể trong phạm vi đường hầm để đưa ra ngoài. Đào sâu bằng máy đào một càng là sử dụng các đầu cắt gọt lắp trên giá máy có thể di động được để phá nát nham thể; đào sâu bằng nhân công là dùng búa khoan chữ thập, khoan gió và công cụ đơn giản khác để đào và đưa đất đá đi. Đào bằng máy đào một càng và đào bằng nhân công làm rung động và phá hoại đất đá vây quanh tương đối ít, cho nên rất thích họp với các đường hầm có đá mềm và các đường hầm đất nói chung với chỗ đất đá có tính ổn định tương đối kém.
Khoan lỗ mìn nổ phá cần các thiết bị khoan lỗ chuyên dùng và tiêu hao nhiều thuốc nổ, và chỉ có thể phân ra từng đoạn để đào sâu. Máy đào sâu một càng có thể đào sâu liên tục, nhimg chỉ thích họp đường hầm có đá mềmvà đất. Đào sâu bằng nhân lực tốc độ chậm, cường độ lao động lớn.
Trong thi công đường hầm bằng phương thức đào sâu là một nhân tố trọng yếu ảnh hưởng đến độ ổn định của đất đá vây quanh, vì vậy, khi quyết định lựa chọn phương thức đào sâu cần căn cứ vào độ cứng rắn của đất đá cần đào trong phạm vi đường hầm và mức độ làm rung động của các phương thức đào sâu khác nhau đối với đất đá trong hầm, tính ổn định của đất đá, điều kiện che chống, năng lực thiết bị máy móc, tính kinh tế và một số nhân tố tương quan khác tiến hành tổng họp phân tích, lựa chọn được phương thức đào sâu xác đáng. Khi lựa chọn phương thức khoan lỗ mìn nổ phá làm phương thức đào sâu, thì phải chú ý có biện pháp khống chế nổ phá để giảm thiểu rung động phá hoại đối với đất đá xung quanh và ảnh hưởng đến hệ thống che chống vừa mới lắp xong.

2) Phân cấp đất đá
Khi lựa chọn phương thức đào sâu, không những cần xem xét tính ôn định của đất đá mà còn cần phải xem xét tính kiên cố tức là mức độ đào sâu khó hay dễ của đất đá trong đường hầm. Trong công trình đường hầm, căn cứ vào mức khó hay dễ khi đào, chia đất đá ra thành 6 cấp (xem bảng 2.1).

Phương thức đào sâu và phân cấp đất đá 1